به گزارش روابط عمومی دانشگاه باقرالعلوم(ع) دومین نشست علمی-تحلیلی مواجهه اندیشهای جهان اسلام با جنگ رمضان به میزبانی دانشگاه باقرالعلوم(ع) برگزار شد. در این رویداد، دکتر علی کبریایی، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در سریلانکا، به واکاوی ابعاد اقتصادی، ژئوپلیتیک و فرهنگی مؤثر بر واکنشهای نخبگانی و تودهای این کشور در قبال تحولات اخیر منطقه و جبهه مقاومت پرداخت.
اقتصاد شکننده و ژئوپلیتیک حساس؛ ریشههای احتیاط دولت
دکتر کبریایی با اشاره به ویژگیهای ساختاری سریلانکا، دو عامل کلیدی را در تنظیم رفتار دولت کلمبو موثر دانست که منجر به اتخاذ سیاست «بیطرفی محدودکننده» شده است:
1. وابستگی معیشتی: اقتصاد شکننده سریلانکا به شدت به حوالههای ارزی کارگران شاغل در خارج، از جمله دهها هزار کارگر در فلسطین اشغالی وابسته است. این موضوع در کنار روابط نزدیک با آمریکا، دولت را به سمت رویکردی محتاطانه سوق داده است.
2. موقعیت راهبردی ترانزیتی: عبور ۷۰ درصد محمولههای نفتی و ۵۰ درصد ترافیک کانتینری جهان از سواحل سریلانکا، این کشور را به نقطهای استراتژیک برای غرب تبدیل کرده است؛ تا جایی که نگرانیهایی بابت ایجاد پایگاههای نظامی جدید آمریکا در این منطقه وجود دارد.
همگرایی تودهها و رسانهها در برابر روایت رسمی
رایزن فرهنگی ایران از شکلگیری شکاف میان مواضع دولت و افکار عمومی خبر داد و تصریح کرد که علیرغم دستورالعملهای رسمی مبنی بر بیطرفی، رسانهها و بدنه مردمی به نفع ایران موضعگیری کردهاند. وی خاطرنشان کرد:
«رسانههای سریلانکا با انتشار مقالاتی درباره “احیای تمدنی ایران” و “عزت مسلمانان در برابر امپریالیسم”، عملاً سیاستهای رسمی را نقض کردند. همچنین حمایت قاطع حزب کمونیست سریلانکا و برگزاری نمایشگاههای یادبود برای شهدای مقاومت، نشاندهنده عمق نفوذ گفتمان ایران در میان احزاب غیرمسلمان است.»
سرمایه اجتماعی ایران؛ از ریشههای تاریخی تا خدمات مهندسی
در این نشست، دو دلیل عمده برای همراهی تودههای مردم (اعم از بودایی و مسلمان) با ایران برشمرد شد:
• پیوندهای تمدنی: باور به ریشههای تاریخی مشترک و علایق ذاتی فرهنگی میان دو ملت.
• نقش ایران در بحرانها: حضور مؤثر ایران در پروژههای زیربنایی سریلانکا، بهویژه پروژه سد چندمنظوره که توسط شهید رئیسی افتتاح شد، تصویر مثبتی از ایران به عنوان «یار روزهای سخت» در ذهن مردم حک کرده است.
جریانشناسی نخبگان مذهبی؛ از صوفیه تا چالش وهابیت
دکتر کبریایی در تحلیل لایه نخبگان مذهبی به تضاد دیدگاهها اشاره کرد. در حالی که جریانات صوفی و گروههایی نظیر «حاضریه» با صدور بیانیه و برگزاری نشست با رهبران سایر ادیان از ایران حمایت کردند، برخی نهادهای رسمی نظیر «جمعیتالعلمای سریلانکا» تحت تأثیر تفکرات وهابی، رویکردی محافظهکارانه و توأم با سکوت اتخاذ کردند که با اعتراض جدی جامعه مسلمان مواجه شد.
راهبردهای پیشنهادی برای دیپلماسی فرهنگی
رایزن فرهنگی ایران در جمعبندی سخنان خود، برای حفظ و تقویت این سرمایه اجتماعی، دو راهبرد کلیدی پیشنهاد داد:
• آگاهیبخشی: تبیین خطر نفوذ و گسترش حضور رژیم صهیونیستی برای ثبات امنیتی منطقه جنوب آسیا.
• دیپلماسی ادیان: گسترش تعاملات فرهنگی با رهبران بودایی، هندو و مسیحی جهت ایجاد یک جبهه واحد در حمایت از مواضع حقطلبانه ایران.
این نشست با تأکید بر ضرورت رویکرد فعال در برابر تغییرات استراتژیک غرب در منطقه و بهرهگیری از ظرفیتهای تمدنی ایران به کار خود پایان داد.
